काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानमाथि आइतबार नै सैन्य हमला हुन सक्ने बताएका छन् । इरानलाई कुनै पनि अवस्थामा परमाणु हतियार निर्माण गर्न नदिने स्पष्ट पार्दै उनले सैन्य कारबाही र सम्झौता दुवै विकल्प खुला रहेको बताएका हुन् ।
फ्लोरिडामा मतदान गरेपछि सञ्चारकर्मीसँग कुरा गर्दै ट्रम्पले इरानसँग ठूलो सम्झौता हुन सक्ने सम्भावना रहेको बताए । तर, इरानले सम्झौताका सर्त पालना गर्नेमा आफू विश्वस्त नरहेको उनको भनाइ थियो ।
अमेरिकाले इरानमाथि हमला गर्छ कि गर्दैन भन्ने पत्रकारको प्रश्नमा ट्रम्पले भने, ‘सम्भवतः भोलि हमला हुन सक्छ । यो पनि सम्भव छ कि हामीबीच राम्रो, ठूलो र शानदार सम्झौता होस् ।’
ट्रम्पको यस अभिव्यक्तिले अमेरिका र इरानबीचको तनाव थप चर्किन सक्ने संकेत गरेको छ । यद्यपि, उनले सैन्य कारबाहीको अन्तिम निर्णय भइसकेको स्पष्ट पारेका छैनन् ।
इरानको सैन्य क्षमतामा क्षति पुर्याएको ट्रम्पको दाबी
ट्रम्पले अमेरिकी सेना र नौसेनाले इरानको सैन्य क्षमतामा ठूलो क्षति पुर्याएको दाबी गरेका छन् । उनका अनुसार अमेरिकी सेनाले इरानका सबै लडाकु विमान नष्ट गर्नुका साथै समुद्रमा २५९ वटा जहाज डुबाएको छ ।
“हाम्रो सेना र नौसेनाले शानदार काम गरेका छन् । उनीहरूले इरानका सबै लडाकु विमान नष्ट गरेका छन्,” ट्रम्पले भने ।
उनले इरानको आर्थिक अवस्थामाथि पनि टिप्पणी गरेका छन् । तर, इरानका सबै लडाकु विमान नष्ट भएको र २५९ वटा जहाज डुबाइएको भन्ने दाबी स्वतन्त्र रूपमा पुष्टि भएको छैन ।
ट्रम्पले यसअघि नोभेम्बर ३ मा हुने अमेरिकी मध्यावधि निर्वाचनअघि इरानमाथि हमला नगर्ने बताएका थिए । तर, उनको पछिल्लो अभिव्यक्तिले अमेरिकी सैन्य रणनीतिबारे प्रश्न उठाएको छ ।
‘द न्युयोर्क टाइम्स’ ले अक्टोबर २१ मा प्रकाशित गरेको विवरणअनुसार अमेरिकी र इजरायली सेनाले मध्यावधि निर्वाचनपछि इरानमाथि पुनः हमला गर्ने योजनाबारे तयारी गरेका थिए ।
अमेरिकी संसद्का दुवै सदनमा कुन राजनीतिक दलको नियन्त्रण रहने भन्ने निर्धारण गर्ने भएकाले मध्यावधि निर्वाचनलाई महत्त्वपूर्ण मानिन्छ । यद्यपि, इरानमाथि हमला हुने निश्चित समय र लक्ष्यबारे आधिकारिक विवरण सार्वजनिक भएको छैन ।
अमेरिकी अधिकारीलाई निशाना बनाउने षड्यन्त्रको आशंका
अमेरिकी गुप्तचर अधिकारीहरूले इरानले अमेरिकी सरकारी अधिकारी तथा नागरिकलाई निशाना बनाउने षड्यन्त्र अघि बढाइरहेको आशंका गरेका छन् । मध्यपूर्वमा कार्यरत अमेरिकी अधिकारी र अमेरिकाभित्र रहेका केही व्यक्तिमाथि सम्भावित खतरा बढेको अमेरिकी पक्षको दाबी छ ।
उपलब्ध विवरणअनुसार अमेरिकी गुप्तचर निकायकी निर्देशक जे क्लेटनले अक्टोबर २३ मा विदेशमन्त्री मार्को रुबियोलाई पठाएको ज्ञापनपत्रमा इरानले अमेरिकी अधिकारीलाई निशाना बनाउने प्रयास तीव्र पारेको उल्लेख गरेकी थिइन् ।
यससम्बन्धी विवरणमा इरानको ‘युनिट ८४०’ को समेत उल्लेख गरिएको छ । उक्त इकाइलाई विभिन्न देशमा अपहरण तथा हत्या प्रयासमा संलग्न रहेको आरोप लाग्दै आएको छ । यद्यपि, यी आरोप तथा गुप्तचर आकलनलाई स्वतन्त्र रूपमा पुष्टि गर्ने पर्याप्त विवरण उपलब्ध छैन ।
अमेरिका–इरान तनाव थप चर्किने जोखिम
इरानको परमाणु कार्यक्रम, सम्भावित सैन्य कारबाही र अमेरिकी अधिकारीमाथि हुन सक्ने भनिएका सुरक्षा खतराले दुई देशबीचको सम्बन्ध थप संवेदनशील बनेको छ ।
ट्रम्पले इरानमाथि हमला हुन सक्ने बताएका छन् भने अर्कोतिर सम्झौताको सम्भावना पनि खुला राखेका छन् । यसले आगामी दिनमा अमेरिका सैन्य कारबाहीतर्फ अघि बढ्छ वा कूटनीतिक वार्ताबाट समाधान खोज्छ भन्ने विषय अनिश्चित बनाएको छ ।
अमेरिका र इरानबीचको तनावले मध्यपूर्वको सुरक्षा अवस्था तथा क्षेत्रीय स्थिरतामा असर पार्न सक्ने भएकाले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले दुवै पक्षका आगामी कदमलाई चासोका साथ हेरिरहेको छ ।
यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?
प्रतिक्रिया